Υπατία, μια γυναίκα της γνώσης

Υπατία, Ομηρική Πολιτεία

Δυο λόγια, για όσους  δεν γνωρίζουν τι είναι η Ομηρική Πολιτεία.

Η Ομηρική Πολιτεία  είναι μια  Ιδέα, κίνηση και πρωτοβουλία,  που σκοπό έχει την δημιουργία ενός θεματικού κήπου στην Ελλάδα και σε όλο τον κόσμο με θέμα τα Ομηρικά Έπη και την Ελληνική Μυθολογία με στόχο την διαπαιδαγώγηση των  Ελληνοπαίδων και τη προώθηση των σωστών ομηρικών αρχετύπων.

Υπάρχει στο διαδίκτυο με ένα ομηρικό στόλο νηών, μπλογκ και ιστοσελίδων, με ναύαρχο τον  Ποιητή και εμπνευστή τον Θεμιστοκλή, από το 2008 σε σύγχρονη ομηρική εκστρατεία. Αποτελείται από 24  και πλέον βιβλία για το πώς και το γιατί, μετά από  20ετη μελέτη και έρευνα  ξεκινώντας από τους  Άθλους του Ηρακλή και την σύγχρονη ερμηνεία τους,  το 1998. Διαπραγματεύεται τη σύγχρονη αλληγορία των Ομηρικών Επών,  τους σταθμούς του Οδυσσέα, των χαρακτήρων και των ονομάτων τους σε συλλογικό  επίπεδο και προσωπικό και παρουσιάστηκε με τρόπο πρωτότυπο και διαδραστικό  στο διαδίκτυο με την κάθοδο των πολεμιστών ΕΛΖΙΝ.

Το ευχάριστο είναι ότι  το  μεγάλο  πολυεπίπεδο  αυτό έργο, βρήκε πολλούς μιμητές και ανταποκριτές  που ανακάλυψαν τον πολεμιστή Όμηρο και  τη γλυκιά Πηνελόπη.  Μαζί με  τον Αντίνοο και τον Ευρύμαχο βρήκαν τον εαυτό τους στην αυλή των μνηστήρων και δούλων. Το δυσάρεστο είναι, πως ένα από τα μεγάλα προβλήματα που ταλανίζουν αυτό τον τόπο είναι ο υπερφίαλος εγωισμός, και ο κακός χαρακτήρας μερικών  Αχαιών, όπως μας διδάσκουν τα Ομηρικά Έπη στη διαχρονική  πορεία του Ελληνισμού. Θα πρέπει να το δούμε αυτό, αν θέλουμε την ενότητα σε ένα κοινό γεωμετρικό τόπο  όλων  των σύγχρονων Ελληνικών δυνάμεων και  φορέων μαζί με όλους τους κακούς, τους καλούς, τους ωραίους και τους άσχημους χαρακτήρες των Ομηρικών Επών.

Ευχαριστώντας τους διοργανωτές  για την πρόσκληση , στην  σημερινή εκδήλωση  που  είναι αφιερωμένη στην Υπατία, την Ελληνίδα φιλόσοφο που αγαπούμε θαυμάζουμε και τιμούμε όλοι μας, σας καλησπερίζω   όλους.

Η Υπατία  ήταν Ελληνίδα φιλόσοφος, αστρονόμος, συγγραφέας, εφευρέτης  και μαθηματικός.  Δίδαξε φιλοσοφία και αστρονομία στην Αλεξάνδρεια, όπου και δολοφονήθηκε από ένα φανατικό  όχλο  της ανερχόμενης ποσειδώνιας θρησκείας  μέσα στην ομίχλη του Ποσειδώνα και την Οδύσσεια του Ελληνισμού που ξεκινούσε.

Τι ήταν πραγματικά η Υπατία;

Η Υπατία ήταν  ένας άνθρωπος της γνώσης.

Αλεξανδρινές Ανταύγειες

Η νέα βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας

 Ιστορικών   Ανεμοστρόβιλων 

σε  Προμηθεϊκές  Πολιτείες

“Οι περισσότεροι από όσους ως τώρα έχουν μιλήσει από το βήμα αυτό συνηθίζουν να επαινούν εκείνον, ο οποίος στον νόμο που διέπει την ταφή των νεκρών πρόσθεσε την διάταξη αυτή περί επιταφίου λόγου, γιατί θεωρούν ότι αξίζει τον κόπο να απονέμεται μια τέτοια τιμή στους νεκρούς των πολέμων κατά τον ενταφιασμό τους. Σε μένα εν τούτοις θα φαινόταν ότι είναι προτιμότερο, οι τιμές που απονέμονται σε άνδρες, οι οποίοι αναδείχθηκαν γενναίοι με τα έργα τους, να εκδηλώνονται και αυτές με έργα μόνο, όπως είναι π.χ. αυτές, τις οποίες τώρα βλέπετε γύρω από τον ενταφιασμό τους, που έγινε δημοσία δαπάνη, και όχι να εξαρτώνται οι αρετές των πολλών από την ικανότητα ή την ανικανότητα ενός ανθρώπου, να κανονίζεται δηλαδή η περί αυτών εκτίμηση των ακροατών από την ευφράδεια ή μη ευφράδεια του ρήτορα.

Γιατί είναι δύσκολο πράγμα να μιλήσει κανείς αντικειμενικά (χωρίς δηλαδή να πει ούτε λιγότερα ούτε περισσότερα από ό,τι πρέπει) για κάποιο θέμα, για το οποίο είναι δύσκολο να εξακριβωθεί και αυτή ακόμα η απλή ιδέα, ότι τα λεγόμενα από τον ρήτορα είναι αληθινά. Γιατί ο ακροατής, ο οποίος γνωρίζει τα πράγματα και είναι ευνοϊκά διατεθειμένος προς αυτούς που τα έπραξαν, θα σχημάτιζε ίσως την ιδέα, ότι αυτά εκτέθηκαν κάπως κατώτερα από ό,τι αυτός γνωρίζει και επιθυμεί, ενώ αντίθετα, όποιος τα αγνοεί, θα σκεπτόταν ότι μερικά εκτέθηκαν αρκετά μεγαλοποιημένα, και αυτό από φθόνο, τον οποίο δοκιμάζει ο άνθρωπος, όταν ακούει κάτι το οποίο υπερβαίνει τις δικές του φυσικές δυνάμεις. Γιατί οι άνθρωποι ανέχονται τους επαίνους που λέγονται για άλλους μόνο εφόσον κάθε ακροατής έχει τη γνώμη, ότι και αυτός είναι ικανός να πράξει κάτι από αυτά που ακούει. Ενώ για κάθε τι, το οποίο είναι ανώτερο από τις δυνάμεις του, αισθάνεται δια μιας φθόνο και δυσπιστία. Εφόσον όμως οι πρόγονοί μας έκριναν ότι με αυτόν τον τρόπο πρέπει να γίνονται τα πράγματα αυτά, πρέπει κι εγώ να ακολουθήσω το έθιμο αυτό και να προσπαθήσω να ικανοποιήσω την επιθυμία και την γνώμη του καθενός σας όσο μπορέσω περισσότερο.

Θα μιλήσω πρώτα πρώτα για τους προγόνους μας. Γιατί είναι δίκαιο, αλλά συγχρόνως και πρέπον, σε μια τέτοια περίσταση, κατά την οποία θρηνούμε και εγκωμιάζουμε τους νεκρούς μας, να τους απονέμεται η τιμή αυτή να μνημονεύονται πρώτοι. Γιατί δεν υπήρξαν ούτε μια στιγμή, κατά την οποία να έπαυσαν να κατοικούν την χώρα αυτή, και χάρις στην ανδρεία τους διαφύλατταν την ελευθερία της από γενεά σε γενεά μέχρι των ημερών μας και μας την παράδωσαν ελεύθερη.

Λόγοι του Περικλή  κορυθαίολου ανδρός  στο επιτάφιο λόγο του.

Αγαπητοί μου φίλοι και φίλες σας χαιρετώ.

Ως  σύγχρονη γυναίκα  του σήμερα απόγονος υπέροχων γυναικών και καταπληκτικών ανδρών  ενώνοντας και συνδέοντας το χθες το σήμερα και το αύριο  καταθέτω το όραμα για την  υλοποίηση της Ομηρικής Πολιτείας  και την  προκήρυξη  ενός διαγωνισμού.

 Ο  διαγωνισμός  του  τόξου , είναι ένας  διαγωνισμός  που  προκηρύχθηκε στις 22 Δεκεμβρίου του 2013, το χειμερινό ηλιοστάσιο  με σκοπό την διάδοση  την μελέτη  των Ομηρικών Επών, την δημιουργία της Ομηρικής Πολιτείας σε ουμανιστικό, πολιτιστικό πρακτικό και εργασιακό επίπεδο και την ίδρυση του συλλόγου των Ομηριστών που θα συντονίσει  και  θα στηρίξει  το έργο  σε όλα  τα επίπεδα. Αποτελεί  συνέχεια  όλης της   κατάθεσης  και  της  ενασχόλησης   της  ομηρικής ομάδας  που τα τελευταία 6  χρόνια και συγκεκριμένα από τον  Φεβρουάριο του 2008   ανέβασε και παρουσίασε τα Ομηρικά Έπη στο διαδίκτυο με ένα πρωτότυπο  βιωματικό  τρόπο.

Ο διαγωνισμός  αφορά το καλύτερο έργο άρθρο μελέτη με θέμα “Ο διαγωνισμός του τόξου”  στην Οδύσσεια και είναι η πρώτη φορά που γίνεται αυτός ο διαγωνισμός με αυτό το θέμα από τότε που γράφηκαν τα Ομηρικά Έπη.Το άρθρο θα  πρέπει να περιέχει  12000 περίπου λέξεις και θα συνδέει τα κάτωθι ερωτήματα σε ολοκληρωμένη  συμπεριεκτική απάντηση:

1.Πόσοι και ποιοι είναι οι σταθμοί  νησιά του Οδυσσέα, τι συμβολίζουν μαζί με τους πελέκεις, και  τα ονόματα των μνηστήρων σε συλλογικό και προσωπικό διαχρονικό επίπεδο ερμηνείας;

2.Ποιος ο ρόλος του Ερμή και της Αθηνάς στη διαδρομή του Οδυσσέα;

3.Ποιο  είναι το  άνομο των μνηστήρων των δούλων τους και η ετυμηγορία του Οδυσσέα;

4. Είχε δικαίωμα ο Οδυσσέας να τους σκοτώσει;

5. Γιατί δεν απευθύνθηκε πρώτα στον λαό της Ιθάκης ;

 6. Ποια είναι η πρόταση του Ομήρου  για ειρήνη στη σύγχρονη εποχή;

Το άρθρο  δεν είναι εύκολο,  απαιτεί  ιδιαίτερο χειρισμό  αλληγορικής  αντιληπτικής  και συνδετικής ικανότητας  και σύγχρονης ερμηνείας που υπερβαίνει   τον  μέσο όρο ακόμη και της  καθιερωμένης κατεστημένης   διανόησης   αυτών που θέλουν να σκοτώσουν τον  Όμηρο σε  πανεπιστημιακές  δογματικές  τυπολατρείες   ,όπως αποφαίνονται στο εξαιρετικό τους βιβλίο οι DAVIS HANSON AND JOHN HEATH.

 «Ποιος σκότωσε τον  Όμηρο»

Λάμψεις Φιλοσόφων

Η Εκπαιδευτική αξιοποίηση των απόψεων της Υπατίας στην σημερινή εποχή, της   Ξανθίππης Μπαλλή

Προλεγόμενα

Η Υπατία, η Ελληνίδα μαθηματικός, αστρονόμος και εκπρόσωπος της νεοπλατωνικής φιλοσοφίας, που με την προσωπικότητά της λάμπρυνε το χώρο των ελληνικών γραμμάτων και της ελληνικής ζωής στην πόλη της Αλεξάνδρειας τον 4^ο αιώνα μ.Χ., αποτελεί πρότυπο στο χώρο της παιδείας, της ηθικής, της ρητορικής και βασική εκπρόσωπο του γυναικείου φύλου.  Για μένα προσωπικά, η ζωή και το έργο της,  υπήρξαν αντικείμενο έρευνας που το αξιοποίησα στη μεταπτυχιακή εργασία μου[1] που εκπόνησα στην Παιδαγωγική Σχολή  στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας στη Φλώρινα. Μια πόλη που ταλαιπωρήθηκε για πολλά έτη από τον άκρατο θρησκευτικό φανατισμό ενός άλλου επισκόπου του Καντιώτη.

Σήμερα από αυτό εδώ το βήμα θα προσπαθήσουμε να αναδείξουμε, όσο αυτό είναι δυνατό και βασιζόμενοι πάντα στα ιστορικά στοιχεία και τις πηγές, πώς θα μπορούσαμε να αξιοποιήσουμε τις απόψεις της φιλοσόφου Υπατίας για την εκπαίδευση του σημερινού πολίτη. Και αυτό θα το κάνουμε για τρεις κυρίως λόγους. Καταρχήν, η Υπατία υπήρξε μια προσωπικότητα με διανοητικές και ηθικές αρετές, ένα βασικό πρότυπο δηλαδή προς μίμηση. Δεύτερον, γιατί η εποχή που έζησε η φιλόσοφος έχει ένα κοινό με την σημερινή δική μας εποχή. Ήταν μια εποχή έντονων κοινωνικών και πολιτιστικών ανακατατάξεων. Και σε τέτοιες εποχές, οι άνθρωποι αναστοχάζονται και αντιπαρατίθενται αναφορικά με τα μορφωτικά πρότυπα. Τέλος, η φιλόσοφος πρέσβευε ότι η γνώση αυτή καθεαυτή, είναι απόρροια μιας αγωγής που έχει στόχο το μορφωτικό ιδεώδες αλλά και την ηθική αξιολογία. Στην βάση των τριών παραπάνω λόγων, οι απόψεις της Υπατίας προβάλλουν ως μια εναλλακτική εκπαιδευτική και παιδαγωγική προοπτική που θα μπορούσε να βοηθήσει και εμάς σήμερα.

Για να μπορέσουμε να αναδείξουμε το πώς και γιατί οι απόψεις της Υπατίας μπορούν να αξιοποιηθούν στην εκπαίδευση του σημερινού πολίτη αρχικά θα προσδιορίσουμε κάποιες βασικές αρχές που αφορούν αυτό που ονομάζουμε γνώση και μόρφωση έτσι ώστε να γίνει πιο κατανοητή παρακάτω η ανάλυση των θέσεων και απόψεων της φιλοσόφου την οποία και τιμούμε σήμερα. Στην συνέχεια, θα συζητήσουμε το κοινωνικό και πολιτιστικό πλαίσιο που έζησε η φιλόσοφος και μοιραία επηρέασε και το έργο της. Ακολούθως, μέσα από αναφορές στη ζωή και το έργο της Υπατίας θα διακρίνουμε της απόψεις της για την εκπαίδευση. Τέλος, θα αναστοχαστούμε σχετικά με την παιδαγωγική προοπτική που μας παρέχουν οι απόψεις της φιλοσόφου.

Η γνώση και η μόρφωση

Για να μπορέσουμε να κατανοήσουμε αλλά και να αναστοχαστούμε κριτικά πάνω στις απόψεις της Υπατίας για την εκπαίδευση του σημερινού πολίτη, πρέπει να έχουμε ένα πλαίσιο αρχών ή αν θέλετε ένα corpus κριτηρίων. Βεβαίως ένα τέτοιο πλαίσιο αρχών είναι αυθαίρετο και περιοριστικό. Παρόλα αυτά εικάζω ότι μπορούμε να έχουμε σύμπτωση απόψεων αναφορικά με τα παρακάτω. 

·              Η μόρφωση είναι ένα στοιχείο που χαρακτηρίζει ανθρώπους πολιτισμένους με ευρύ πνεύμα και καθαρό ήθος. Σε ένα μορφωμένο και ελεύθερο άτομο δεν ταιριάζουν ο φανατισμός και οι ακρότητες.

·              Η μόρφωση συνάδει προς το ήθος. Μια σωστή παιδεία, είτε πρόκειται για την παιδεία του άρχοντα είτε των πολιτών, οδηγεί και στη σωστή ηθική διαπαιδαγώγηση. Βασικά στοιχεία στην εκπαίδευση του ήθους είναι η εγκράτεια, η φρόνηση, η σωφροσύνη, η δικαιοσύνη και γενικότερα όλες εκείνες οι αρχαιοελληνικές αρετές με διαχρονική έως σήμερα αξία.

·              Η φιλοσοφία μπορεί να συμβάλλει καθοριστικά στη μόρφωση και ηθική διαπαιδαγώγηση του ατόμου. Πρόκειται για γνωστικό αντικείμενο με ευρύτητα και πληθώρα ιδεών, που αφορούν σχεδόν όλους τους τομείς, πολιτική, ηθική, αισθητική, μεταφυσική, κοσμολογία, λογική κ.ά.

·              Η παιδεία και το ήθος αποτελούν συστατικά στοιχεία που πρέπει να φέρει ο πολίτης, ο οποίος επιθυμεί να μετέχει στην κοινωνική και στην πολιτική ζωή της χώρας του.

·              Η μόρφωση συμβάλλει στην δημιουργία ταυτότητας είτε αυτή είναι πολιτιστική ταυτότητα είτε διαφυλική ταυτότητα[2] στη βάση του σεβασμού του άλλου.

Ο κοινωνικό-πολιτισμικός περίγυρος της Υπατίας