Σάββατο 17 Απριλίου 2021

Η εκπαίδευση των Λατινοπαίδων


                                                            Ο Λαδίσλαος Ε΄ της Ουγγαρίας


Μελετήστε Ελληνικά εάν μπορείτε 
από τον οψιγενή Υστερότοκο από τον Οίκο των Αψβούργων, 
 δούκα της Αυστρίας (1440-57) 
και βασιλιάς της Ουγγαρίας (1440-57) 
και της Βοημίας (1453-57).


 «Οι αρχαίοι αποφάσισαν ότι η ανάγνωση θα πρέπει να αρχίζει με τον Όμηρο και τον Βιργίλιο, αν και αυτό απαιτεί ώριμη κριτική αίσθηση για να γίνουν κατανοητές οι αρετές τους. 
Αλλά υπάρχει αρκετός χρόνος για να διαμορφωθεί αυτό, και αυτοί οι συγγραφείς δεν πρέπει να διαβάζονται μόνο μία φορά. 
Εν τω μεταξύ, το νεανικό πνεύμα θα ενισχυθεί από τα μεγαλειώδη χαρακτηριστικά του ηρωικού τραγουδιού και το μέγεθος του θέματος θα άγει το πνεύμα του και θα γεμίσει με τις πιο ευγενείς έννοιες.
 Ακόμη και ο Αυγουστίνος το εγκρίνει στο πρώτο βιβλίο του έργου του Η Πολιτεία του Θεού. Ωστόσο, δεν βλέπω πώς να μάθεις ελληνικά όταν δεν υπάρχει δάσκαλος γι ‘αυτό. Ωστόσο, θα έλεγα ότι πρέπει να τα μάθετε, αν μπορείτε. 
Πράγματι, η ελληνική λογοτεχνία θα συμβάλλει, όχι με ευκαταφρόνητο τρόπο, στην καλύτερη διοίκηση της Ουγγαρίας, όπου υπάρχουν πολλοί Έλληνες και ακόμη θα φωτίσει σημαντικά τους Λατίνους. 
Να είστε σίγουροι, ουκ ολίγοι από τους μεγαλύτερους Ρωμαίους άρχοντες έχουν μάθει Ελληνικά. Από την πλευρά μου, προτιμώ περισσότερο την αυθεντία του μεγάλου Κάτωνα, ο οποίος έβαλε τον εαυτό του στην εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας, αν και ήταν ήδη γέρος, απ’ αυτήν του Γάιου Μάριου, ο οποίος θεωρούσε ντροπή να μάθει για τη λογοτεχνία, οι δάσκαλοι του οποίου ήταν σκλάβοι. 
Έχουμε τη θέληση, αλλά όχι την δυνατότητα· και έτσι, ας μιλήσουμε για τη λατινική λογοτεχνία, για την οποία δεν υπάρχει τέτοια έλλειψη, αλλά μπορούμε να την χρησιμοποιήσουμε για να καταστήσουμε τη λατινική μας ομιλία πιο περιεκτική και εξευγενισμένη.»

Γραμμένο για το βασιλιά Λαδίσλαο Ε΄ της Ουγγαρίας το 1450 (3 χρόνια πριν την τελική άλωση) από τον Enea Silvio Bartolomeo Piccolomini στο de Liberorum Educatione (H Εκπαίδευση των Παιδιών), .
Από το 1458 ως το θάνατό του ήταν ο Πάπας Πίος Β΄ (1405 – 1464).
Πηγές 1, 2,
Πηγή 3

Η γνώση και η ανάγνωση αρχίζει από τον Όμηρο....

Πέμπτη 1 Απριλίου 2021

Η Οδύσσεια θεωρείται το πιο επιδραστικό βιβλίο στην ιστορία της ανθρωπότητας



σε διαλεκτική αλληλεπίδραση εξελικτική
Γιατί;

Πρώτο με διαφορά έργο, λοιπόν, αναδείχθηκε η «Οδύσσεια» ενώ στη 10η θέση βρίσκεται η «Ιλιάδα».

Ο κατάλογος της δεκάδας έχει ως εξής:

1. «Οδύσσεια» του Ομήρου, 8ος αιώνας π.Χ.
2. «Η καλύβα του μπάρμπα-Θωμά» της Χάριετ Μπίτσερ Στόου, 1852
3. «Φράνκενσταϊν» της Μέρι Σέλεϊ, 1818
4. «1984» του Τζορτζ Όργουελ, 1949
5. «Τα πάντα γίνονται κομμάτια» του Τσινούα Ατσέμπε, 1958
6. «Χίλιες και μία νύχτες», αγνώστων δημιουργών, 8ος – 18ος αιώνας
7. «Δον Κιχώτης» του Μιγκέλ ντε Θερβάντες , 1605 – 1615
8. «Άμλετ» του Σέξπιρ, 1603
9. «Εκατό χρόνια μοναξιάς» του Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες, 1967
10. «Ιλιάδα» του Ομήρου, 8ος αιώνας π.Χ.

Μετά από μια τεράστια και ενδελεχή έρευνα και ψηφοφορία που διενήργησε το BBC, όπου συγγραφείς, επιστήμονες, ακαδημαϊκοί και βιβλιοκριτικοί επέλεξαν τα κορυφαία βιβλία που διαμόρφωσαν την ανθρώπινη σκέψη, πρώτο στη λίστα κατετάγη το ανεπανάληπτο έργο του Ομήρου, η «Οδύσσεια».

Μιλάμε για ένα βιβλίο γνωστό, έστω και εξ ονόματος, σε ολόκληρο σχεδόν τον κόσμο. Μάλιστα σε πολλά σχολεία του εξωτερικού, γνωρίζουν φράσεις του ακόμα και στα Αρχαία Ελληνικά:

«Άνδρα μοι ἔννεπε, μοῦσα, πολύτροπον…» και όχι μόνο.

Έξι μήνες διήρκεσε αυτή η έρευνα για να καταλήξει το BBC στο τελικό αποτέλεσμα των βιβλίων που καθόρισαν την Παγκόσμια σκέψη.

Το αξεπέραστο story του έπους του Οδυσσέα

Η Οδύσσεια είναι ένα έπος τόσο βαθύ, η ιστορία του αναπτύσσεται με έναν περίπλοκο αλλά εξαιρετικό τρόπο, οι καταστάσεις και οι χαρακτήρες σκιαγραφούνται έτσι που κάθε αναγνώστης βρίσκει κάτι από τον εαυτό του ή λαμβάνει την έμπνευση για αποφάσεις στη ζωή του.

Πάρα πολλοί συγγραφείς και σεναριογράφοι (ακόμα και σε τηλεοπτικές σειρές που καταρρίπτουν ρεκόρ τηλεθέασης), παραδέχθηκαν ότι η πραγματική έμπνευσή τους προήλθε από την Οδύσσεια. Και αν για μας ήταν ένα υποχρεωτικό “μάθημα” στο σχολείο και νιώθαμε ίσως μια μικρή απέχθεια υπό τον φόβο του δασκάλου και της εξέτασης, ίσως ήρθε η ώρα να ξαναδιαβάσουμε αυτό, το κορυφαίο αριστούργημα της ανθρωπότητας.

Όπως έγραψε η Natalie Haynes:

“Η Οδύσσεια είναι ένας από τους πιο θεμελιώδεις μύθους της δυτικής κουλτούρας διότι θέτει διαφορετικά υπαρξιακά ερωτήματα με κυριότερο το τι σημαίνει να είναι κάποιος ήρωας. Διότι έχει σπουδαίους και ιδιαίτερους γυναικείους χαρακτήρες, εκτός από τους κλασικά αντρικούς.

Διότι σε όλη την Οδύσσεια πρωταγωνιστούν θεοί και τέρατα.

Eίναι επική διότι μας υποχρεώνει να αμφισβητήσουμε τα συμπεράσματα έχουν ήδη βγάλει σχετικά με τις περιπέτειές μας, τις προσωπικές μας αναζητήσεις τον πόλεμο και το πάντα επίκαιρο ζήτημα του τι ακριβώς σημαίνει να επιστρέφει κανείς σπίτι.”
Η Οδύσσεια θεωρείται το πιο επιδραστικό βιβλίο στην ιστορία της ανθρωπότητας
Το έργο που ανέδειξε την προβληματική της μάχης με ανθρώπους και τέρατα, αλλά και με τον ίδιο μας τον εαυτό.
ΠΗΓΗ: IN.GR

Γιατί αλλάζεις τον κόσμο αλλάζοντας τον εαυτό σου. Αλλάζεις τον κόσμο γνωρίζοντας τον εαυτό σου μέσα από την διαχρονική μυθιστορία του σύγχρονου homo sapiens

Τετάρτη 31 Μαρτίου 2021

Ο Ηρακλής στην Αλεξάνδρεια

 


στον καθαρό αλεξανδρινό ουρανό

Ο Ηρακλής εμπνέει το 7ο Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους της Αλεξάνδρειας
Ο μυθικός ήρωας αποτελεί σύμβολο δύναμης και μεγαλείου

Ο αρχαίος μυθικός ήρωας Ηρακλής εμπνέει με τη μορφή του ένα από τα σημαντικότερα φετινά κινηματογραφικά φεστιβάλ της Αιγύπτου, το 7ο Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους, που θα πραγματοποιηθεί στην Αλεξάνδρεια από τις 3 έως τις 8 Απριλίου.

ΠΗΓΗ

Ποιος ήταν ο Ηρακλής;
Από την Λεμουρία στην Ατλαντίδα, ήρως της  καινούργιας  εποχής


Πέμπτη 18 Μαρτίου 2021

Ήθος και ηθική στα Ομηρικά έπη



Το ήθος του Οδυσσέα στην Οδύσσεια


Αναρωτηθήκατε ποτέ, εάν η εικόνα που έχουμε σχηματίσει από την παράδοση για την προσωπικότητα του Οδυσσέα, του βασιλιά της Ιθάκης, συμφωνεί με εκείνη που ειδικά προβάλλεται μέσα από το έπος της Οδύσσειας; Είναι πράγματι ένας πανούργος και ένας εκτελεστής διαταγών, όπως τον εμφανίζει σε μερικές περιπτώσεις η τραγωδία (Εκάβη, Φιλοκτήτης κτλ.), ή διακρίνεται περισσότερο για τη σύνεση, την καρτερία και την ανθρωπιά του, όπως εμφανίζεται στην Οδύσσεια;
Ο ποιητής με τους πρώτους στίχους του έπους (προοίμιο) σκιαγραφεί τον άγνωστο ακόμη ήρωα (Οδυσσέα) και πληροφορεί τον ακροατή ή τον αναγνώστη για τα σπουδαιότερα γνωρίσματά του: πολύτροπος, πουλυταξιδεμένος, κατακτητής, πολύπειρος, πολυπαθής, φιλέταιρος, για να τα συμπληρώσει με την εξέλιξη του μύθου: πολύτλας=καρτερικός, πολύμητις=ευφυής ή πολύ σοφός. δίος=θεϊκός. Έτσι ο ποιητής προετοιμάζει τον αναγνώστη για τον ήρωα του οποίου το όνομα θα αποκαλύψει αργότερα, δηλαδή του Οδυσσέα, ο οποίος τελικά θα επαληθεύσει όλα αυτά τα γνωρίσματα που η παράδοση του αποδίδει.
Στην Οδύσσεια, ο βασιλιάς της Ιθάκης, περιπλανιέται επί δέκα ολόκληρα χρόνια μετά το τέλος του τρωικού πολέμου σε στεριές και θάλασσες.
Αντιμετωπίζει άπειρους κινδύνους, πλην όμως εκείνος τους προσπερνά, έχοντας τάξει σκοπό στη ζωή του το νόστο, την επιστροφή στην πατρίδα του Ιθάκη, που θα πραγματοποιηθεί αλλά σε μια κοινωνία διαφορετική από εκείνη που άφησε, σε μια κοινωνία εξελισσόμενη, που ζητά τη δική της συνοχή μέσα απ’ τον αυτοσεβασμό και το σεβασμό του άλλου, μέσα από την αξία της εργασίας, της αγάπης για την πατρίδα, για την οικογένεια, για την τιμή και την κατάκτηση της αρετής.
Ο άνθρωπος της κοινωνίας αυτής γνωρίζει καλά τις δυσκολίες της ζωής και αγωνίζεται να βελτιώσει τη ζωή του, να προοδεύσει και να καταξιωθεί ανάμεσα στους συνανθρώπους του. Αντιλαμβάνεται πως τίποτα δε χαρίζεται και ότι τα πάντα κατακτώνται από τον ίδιο με εργασία, με προσπάθεια, με διαρκή πάλη και αγώνα. Επομένως, θα ήταν μεγάλο λάθος να σχηματίσει κανείς την αντίληψη ότι η Οδύσσεια, επειδή αναφέρεται σε έναν κόσμο υπό διαμόρφωση, δεν έχει κανόνες ή θεσμούς που ρυθμίζουν τη ζωή των ανθρώπων της εποχής εκείνης.
Ο ομηρικός κόσμος είναι ένας κόσμος πολιτισμού, διαπνέεται από ιδανικά, από αγάπη για τη ζωή και τον αγώνα που θα του δώσει δόξα (κλέος) και νίκη (κύδος). Σε πολλά σημεία του έπους αυτού αντιπαρατίθεται ο κόσμος του πολιτισμού και της ανθρωπιάς, στον κόσμο της αγριότητας και του πρωτογονισμού (Κυκλώπεια), όπως ακριβώς αντιτίθεται το φως στο σκοτάδι και η αρετή στην κακία.
Με τα έπη του Ομήρου η κοινωνία εκείνη βγαίνει από το μύθο και αναζητά το λόγο, την αιδώ, τη δικαιοσύνη και την αρετή.
Έτσι, μέσα από την αφήγηση του ποιητή θα οδηγηθούμε να γνωρίσουμε καλύτερα τις αρχές αυτές και να διαγράψουμε το ήθος του ομηρικού ανθρώπου, κυρίως του Οδυσσέα, του βασικού ήρωα της Οδύσσειας.
Θα περιοριστούμε, βέβαια, σε λίγα σημεία του έπους, σ’ εκείνα ακριβώς όπου καθρεφτίζεται ολοκάθαρα το ήθος του ήρωα αλλά και των άλλων ανθρώπων, για να φτάσουμε εξ απαλών ονύχων στην αλήθεια, στην πραγματική σκιαγράφηση του ήθους του.
Αν ανατρέξουμε, λοιπόν, στα γεγονότα της χ ραψωδίας, δηλαδή στη μνηστηροφονία, όπου ο Οδυσσέας σκοτώνει όλους τους ασεβείς και αλαζόνες μνηστήρες, θα μείνουμε έκθαμβοι από την αναπάντεχη ενέργειά του, η οποία αποκαλύπτει το επίπεδο του ανθρώπου και δείχνει το ήθος και τη σύνεσή του.
Πρόκειται για το περιστατικό της κρίσιμης στιγμής του μακελειού, όταν ο Τηλέμαχος, επεμβαίνοντας, παρακαλεί τον πατέρα του να σώσει τη ζωή του αοιδού Φήμιου και του κήρυκα Μέδοντα.
Τον πρώτο, γιατί χωρίς τη θέλησή του τραγουδούσε στα γλέντια των μνηστήρων, και θα ήταν άδικο να τιμωρηθεί για κάτι που έκανε ακουσίως, το δεύτερο, γιατί ακόμη από παιδί τον αγαπούσε και ήταν δίπλα του όλα αυτά τα δύσκολα χρόνια.
Τη στιγμή εκείνη της ευθύνης ο υπέροχος νέος αισθάνεται την ανάγκη να αποδοθεί δικαιοσύνη σε ανθρώπους αθώους και ενάρετους. Έχει προσωπική γνώση και νιώθει ηθική υποχρέωση να επέμβει και να σώσει τη ζωή τους. Ο Οδυσσέας συναινεί στην παράκληση του γιου του και, χαρίζοντας τη ζωή στον αοιδό Φήμιο και στον κήρυκα Μέδοντα, λέει ενδεικτικά στον τελευταίο:
Θάρσει, επεί δη σ’ ούτος ερύσατο και εσάωσεν,
όφρα γνως κατά θυμόν, ατάρ είπησθα και άλλω,
ως κακοεργίης ευεργεσίη μέγ’ άμείνων (χ 361-363).
Μη φοβηθείς και τη ζωή να τη χρωστάς στο γιο μου,
για να το ιδείς και μόνος σου και να το πεις στους άλλους,
πως το καλό είναι ανώτερο απ’ την κακή πράξη.
Ο πολυμήχανος άνδρας αξιολογεί μια πράξη, την οποία θεωρεί τίμια και ηθική, γι’ αυτό και ανταμείβει τον άνθρωπο με το μεγαλύτερο δώρο. Του χαρίζει τη ζωή! Ταυτόχρονα όμως συμβουλεύει το Μέδοντα να το πει, να το γνωστοποιήσει και στους άλλους, για να γνωρίζουν πως μια καλή πράξη είναι πάντα ανώτερη από μια κακή και ανήθικη. Αυτό είναι το απόσταγμα της σοφίας και της εμπειρίας που απέκτησε όλα αυτά τα χρόνια ο βασιλιάς της Ιθάκης, τόσο στον πόλεμο, όσο και στις δεκάχρονες περιπλανήσεις του σε στεριά και θάλασσα.